عفونت دندان عصب کشی شده بعد از چند سال: علت و روش درمان
خیلی از بیماران تصور میکنند وقتی یک دندان عصبکشی شد، دیگر هرگز دچار مشکل نمیشود. اما واقعیت این است که گاهی عفونت دندان عصب کشی شده بعد از چند سال دوباره ظاهر میشود و باعث درد و نگرانی بیمار خواهد شد. دلیل این موضوع ساده نیست و معمولاً ترکیبی از چند عامل باعث آن میشود.
یکی از مهمترین دلایل عفونت دندان عصب کشی شده باقی ماندن مقداری باکتری در کانال ریشه است. کانالهای دندان بسیار باریک و پیچیده هستند و حتی با بهترین تکنیکهای دندانپزشکی هم ممکن است همه میکروبها از بین نروند. همچنین اگر روی ترمیم دندان ضعیف انجام شود و یا پرکردگی نامناسب باشد، باکتریها به مرور راهی به داخل ریشه پیدا میکنند و باعث عفونت مجدد میشوند.
از دیگر عوامل، شکستگیهای ریز یا ترک در ریشه است. این شکستگیها همیشه با چشم قابل مشاهده نیستند اما میتوانند مسیری برای ورود میکروبها ایجاد کنند. پوسیدگی مجدد اطراف پرکردگی یا روکش هم یکی دیگر از دلایل شایع است.
نشانههای بالینی عفونت
وقتی یک دندان عصبکشی شده دچار مشکل میشود، علائم آن معمولاً تدریجی و آرام شروع میشوند. آگاهی از نشانه های عفونت دندان قدیمی کمک میکند زودتر متوجه مشکل شوید.
این نشانهها شامل درد خفیف تا شدید، حساسیت هنگام جویدن، تورم لثه یا صورت و ایجاد آبسه دندان هستند. گاهی روی لثه نزدیک به دندان یک جوش کوچک چرکی دیده میشود که نشاندهنده تخلیه عفونت است. در بعضی بیماران حتی تغییر رنگ لثه یا بوی بد دهان هم مشاهده میشود. اگر به این علائم توجه نشود، عفونت میتواند گسترش یافته و به استخوان فک یا حتی سایر قسمتهای بدن آسیب بزند. چنین شرایطی همان چیزی است که از آن به عنوان عوارض عفونت دندان یاد میکنیم.
روشهای درمانی موثر
برای درمان، دندانپزشک ابتدا علت اصلی را بررسی میکند. در بسیاری از موارد، بهترین راهکار درمان مجدد عصب کشی یا همان ریاندو است. در این روش کانالها دوباره باز میشوند، ضدعفونی میگردند و با مواد جدید پر میشوند. این روش شانس نجات دندان را بالا میبرد.
اگر عفونت در انتهای ریشه باقی مانده باشد، دندانپزشک ممکن است جراحی ریشه دندان (اپیکو) را پیشنهاد کند. در این عمل جراحی دندانپزشکی، لثه کمی کنار زده میشود، نوک ریشه و بافت عفونی برداشته میشود و سپس انتهای ریشه ترمیم میگردد. این روش به ویژه برای دندانهایی که دسترسی به کانال آنها دشوار است مفید است.
در شرایطی که دندان بیش از حد آسیب دیده یا شکستگی وسیع داشته باشد، ممکن است کشیدن دندان تنها گزینه باشد. هرچند این آخرین راهکار است، اما گاهی برای جلوگیری از گسترش عفونت ضروری میشود.
نقش آنتیبیوتیکها در درمان
گاهی بیماران تصور میکنند که تنها مصرف دارو کافی است. اما واقعیت این است که آنتیبیوتیکها به تنهایی مشکل را حل نمیکنند و باید همراه با درمان اصلی باشند. دندانپزشک ممکن است برای کنترل عفونت، یک آنتی بیوتیک برای عفونت دندان تجویز کند.
یکی از رایجترین داروها آموکسی سیلین ۵۰۰ هر چند ساعت برای عفونت دندان است. اما نکته مهم این است که مقدار مصرف و مدت زمان مصرف باید دقیقاً طبق دستور پزشک باشد. مصرف خودسرانه آنتیبیوتیک میتواند مقاومت دارویی ایجاد کند و نه تنها عفونت را درمان نکند بلکه شرایط را بدتر سازد.
راهکارهای پیشگیری
پیشگیری همیشه بهتر از درمان است. پس از اتمام عصبکشی، رعایت بهداشت دهان و دندان اهمیت زیادی دارد. مسواک منظم، استفاده از نخ دندان و معاینه دورهای نزد دندانپزشک میتواند احتمال بروز دوباره عفونت دندان عصب کشی شده بعد از چند سال را به حداقل برساند. همچنین اگر دندانپزشک توصیه به روکش کردن دندان پس از عصبکشی کند، باید این کار جدی گرفته شود تا از ورود باکتریها جلوگیری شود.
چه زمانی باید به دندانپزشک مراجعه کنیم؟
اگر هر یک از نشانه های عفونت دندان قدیمی مثل درد، تورم یا آبسه دندان را مشاهده کردید، بهترین کار مراجعه فوری به دندانپزشک است. تأخیر در درمان میتواند باعث عوارض عفونت دندان مانند گسترش به بافتهای اطراف، استخوان فک یا حتی خون شود. خوشبختانه با مراجعه به موقع و انجام درمانهایی مانند درمان مجدد عصب کشی یا جراحی ریشه دندان (اپیکو) میتوان بیشتر دندانها را نجات داد.
به یاد داشته باشید که داروهایی مانند آنتی بیوتیک برای عفونت دندان فقط نقش کمکی دارند و جایگزین درمانهای اصلی نمیشوند.